Statushouders

Van harte gefeliciteerd!

Wij zijn blij voor jou, omdat jij asiel hebt gekregen!

We hopen dat je snel aan de slag kunt voor het inburgeringsexamen en/of dat je betaald werk zult vinden.

Mocht je dierbaren hebben moeten achterlaten, dan wensen wij jou een spoedige gezinshereniging.

Je hebt een verblijfsvergunning asiel gekregen. Wat moet je nu regelen?

Je bent er bijna!

Je hebt een verblijfsvergunning asiel gekregen. Gefeliciteerd! Na alles wat je hebt meegemaakt, begint nu een nieuwe fase in je leven in Nederland.

Er zijn verschillende belangrijke zaken die je moet regelen. Denk bijvoorbeeld aan je huisvesting, inschrijving bij de gemeente, inkomen, zorgverzekering en inburgering. Misschien wil je ook je partner of kinderen naar Nederland laten komen. Dit heet gezinshereniging of nareis.

Op deze pagina lees je wat je na het krijgen van een verblijfsvergunning asiel moet regelen, welke regels gelden en waar je betrouwbare informatie en hulp kunt vinden.

De regels voor asiel en gezinshereniging zijn op 12 juni 2026 veranderd. Daarom besteden we extra aandacht aan de nieuwe regels voor nareis.


1. Inburgering

Als je verplicht bent om in te burgeren, moet je binnen de geldende termijn aan je inburgeringsplicht voldoen.

Voor mensen die onder de Wet inburgering 2021 vallen, geldt in principe een inburgeringstermijn van 3 jaar.

In Mijn Inburgering kun je zien wanneer jouw inburgeringstermijn begint en welke onderdelen je moet afronden.

Hoe werkt de inburgering?

De gemeente begeleidt je tijdens je inburgering. Eerst krijg je een brede intake. Daarna stelt de gemeente samen met jou een persoonlijk plan inburgering en participatie (PIP) op.

In dit plan staat onder andere:

  • Welke leerroute je gaat volgen.
  • Welk taalniveau je moet behalen.
  • Welke cursussen en examens je moet doen.
  • Welke activiteiten je moet volgen om mee te doen in de Nederlandse samenleving.

Er zijn drie leerroutes:

  1. B1-route: je leert Nederlands op niveau B1. In bepaalde situaties kun je overstappen naar niveau A2.
  2. Onderwijsroute: deze route is vooral bedoeld voor jongeren die zich willen voorbereiden op een vervolgopleiding.
  3. Z-route: deze route is bedoeld voor mensen voor wie de andere leerroutes te moeilijk zijn. Je leert Nederlands op een passend niveau en werkt aan je zelfredzaamheid.

Afhankelijk van je leerroute moet je ook onderdelen zoals Kennis van de Nederlandse Maatschappij (KNM), het participatieverklaringstraject (PVT) en de Module Arbeidsmarkt en Participatie (MAP) afronden.

Je hoeft niet te wachten voordat je met Nederlands leren begint. Hoe eerder je begint, hoe gemakkelijker je straks kunt meedoen in Nederland.

Let op: soms kun je extra tijd krijgen om in te burgeren. Dit kan bijvoorbeeld bij ziekte, bijzondere persoonlijke omstandigheden of vertraging die niet jouw schuld is.

Meer informatie:


2. Andere belangrijke zaken regelen

Naast je inburgering zijn er meer zaken die belangrijk zijn als je een verblijfsvergunning asiel hebt gekregen.

Denk bijvoorbeeld aan:

Inschrijving bij de gemeente

Zorg ervoor dat je bij de gemeente wordt ingeschreven in de Basisregistratie Personen (BRP). Je hebt een burgerservicenummer (BSN) nodig om veel zaken in Nederland te regelen.

Huisvesting

Het COA en de gemeente kunnen je begeleiden bij het vinden van huisvesting. Zodra je een woning hebt gekregen, moet je je nieuwe adres doorgeven aan de gemeente.

Inkomen en werk

Je kunt mogelijk een bijstandsuitkering aanvragen bij de gemeente als je geen eigen inkomen hebt. Je mag met een verblijfsvergunning asiel werken. Je werkgever heeft hiervoor geen tewerkstellingsvergunning nodig.

Zorgverzekering

Als je in Nederland woont of werkt, moet je meestal een Nederlandse zorgverzekering afsluiten. Informeer ook naar zorgtoeslag als je daarvoor in aanmerking komt.

DigiD en toeslagen

Met DigiD kun je online zaken regelen met overheidsinstanties. Denk bijvoorbeeld aan het aanvragen van toeslagen, het bekijken van gegevens bij de overheid en het regelen van je zorgverzekering.

Meer informatie over deze onderwerpen vind je op de websites van de Rijksoverheid, het COA en de Belastingdienst.


3. Gezinshereniging: je partner en kinderen naar Nederland halen

Wonen je partner of je kinderen nog in het buitenland? Dan wil je misschien dat zij naar Nederland komen.

Met een verblijfsvergunning asiel kun je onder bepaalde voorwaarden gezinshereniging aanvragen. Bij gezinshereniging voor familieleden van vluchtelingen wordt vaak gesproken over nareis.

Welke regels voor jou gelden, hangt onder andere af van de status die je hebt gekregen en de gezinssituatie.

Sinds 12 juni 2026 gelden nieuwe regels voor asiel en gezinshereniging. Het is daarom belangrijk om eerst te controleren welke status je hebt.

Welke status heb je?

Er zijn twee belangrijke vormen van bescherming.

A-status: vluchtelingenstatus

Je hebt een vluchtelingenstatus als je volgens het Vluchtelingenverdrag bescherming nodig hebt, bijvoorbeeld omdat je in je land van herkomst wordt vervolgd vanwege je afkomst, geloof of politieke overtuiging.

B-status: subsidiaire bescherming

Je hebt subsidiaire bescherming als je niet als vluchteling wordt erkend, maar wel bescherming nodig hebt. Bijvoorbeeld omdat je in je land van herkomst een ernstig risico loopt door oorlog of geweld.

Je kunt controleren welke status je hebt in het besluit van de IND of op je verblijfsdocument.

Nieuwe voorwaarden sinds 12 juni 2026

De regels voor nareis zijn veranderd. Onder de nieuwe regels komen in beginsel de volgende gezinsleden in aanmerking voor nareis:

  • Je echtgenoot of echtgenote met wie je wettelijk getrouwd bent.
  • Je biologische kinderen jonger dan 18 jaar.
  • Je geadopteerde kinderen jonger dan 18 jaar.

Ben je als alleenstaande minderjarige zonder ouders naar Nederland gekomen en was je jonger dan 18 jaar toen je asiel aanvroeg? Dan kun je onder bepaalde voorwaarden nareis aanvragen voor je ouders en je minderjarige broers en zussen. Je broers en zussen kunnen alleen samen met je ouder(s) nareizen.

Voor andere familieleden, bijvoorbeeld een ongehuwde partner of een meerderjarig kind, gelden andere mogelijkheden. In bepaalde situaties kun je een aanvraag doen op grond van artikel 8 van het Europees Verdrag voor de Rechten van de Mens (EVRM). Hiervoor gelden andere voorwaarden.

Extra voorwaarden bij een B-status

Heb je subsidiaire bescherming (B-status)? Dan gelden drie aanvullende voorwaarden:

  1. Wachttijd: er geldt een wachttijd van 2 jaar. Deze begint op de datum waarop je een positieve beslissing op je asielaanvraag hebt gekregen. Op het moment dat de IND beslist op je gezinsherenigingsaanvraag, moet deze periode van 2 jaar voorbij zijn.
  2. Inkomen: je moet zelfstandig, duurzaam en voldoende inkomen hebben.
  3. Huisvesting: je moet een eigen woning hebben. Dit kan een koopwoning, huurwoning of doorstroomlocatie zijn. Je moet dit met een contract kunnen aantonen. Het contract moet bij de aanvraag minimaal 6 maanden geldig zijn en je moet ook bij de beslissing van de IND nog over een woning beschikken.

Was je alleenstaand en jonger dan 18 jaar toen je asiel aanvroeg? Dan geldt voor jou alleen de wachttijd van 2 jaar.

Belangrijk: de aanvullende voorwaarden voor mensen met een B-status gelden niet op dezelfde manier voor mensen met een vluchtelingenstatus (A-status).

De nareistermijn bij een A-status

Heb je een vluchtelingenstatus (A-status)? Dan moet je de aanvraag voor gezinshereniging in principe binnen 3 maanden nadat je de positieve beslissing op je asielaanvraag hebt gekregen indienen.

Deze periode heet de nareistermijn.

Het is belangrijk om deze termijn niet te missen. Als je te laat bent, kan dit gevolgen hebben voor de mogelijkheid om gebruik te maken van de nareisprocedure.

Begin daarom zo snel mogelijk met het verzamelen van documenten en het voorbereiden van je aanvraag.

Meer informatie:


4. Het kan lang duren voordat de IND beslist

Heb je een aanvraag voor gezinshereniging ingediend? Dan kan het lang duren voordat je een beslissing krijgt.

De wettelijke beslistermijn voor een nareisaanvraag is in beginsel 9 maanden.

De IND kan deze termijn onder bepaalde omstandigheden verlengen. Bijvoorbeeld als er aanvullend onderzoek nodig is of als documenten ontbreken. Je hoort dit via een brief van de IND.

Wanneer behandelt de IND mijn aanvraag?

De IND behandelt niet alle nareisaanvragen direct na ontvangst.

De wachttijd hangt onder andere af van:

  • De datum waarop je de aanvraag hebt ingediend.
  • De gezinsleden voor wie je de aanvraag hebt gedaan.
  • De documenten die je hebt ingediend.
  • Of de IND aanvullend onderzoek moet doen.
  • Of jouw aanvraag valt onder een groep waarop de IND tijdelijk geen beslissing neemt.

De IND maakt onderscheid tussen aanvragen die sneller kunnen worden behandeld en aanvragen waarvoor meer onderzoek nodig is.

Op de website van de IND kun je de actuele wachttijden bekijken. Deze informatie wordt aangepast als de planning verandert.

IND – Wanneer begint de IND met mijn nareisaanvraag?

Waarom beslist de IND tijdelijk niet op bepaalde aanvragen?

Sinds 12 juni 2026 gelden nieuwe regels voor gezinshereniging.

Deze regels kunnen ook gevolgen hebben voor aanvragen die vóór 12 juni 2026 zijn ingediend en waarop de IND nog geen beslissing heeft genomen.

Voor bepaalde lopende aanvragen wacht de IND op uitspraken van de rechtbank over de toepassing van de nieuwe regels.

De IND neemt daarom tijdelijk geen beslissing op aanvragen waarop de nieuwe voorwaarden mogelijk van invloed zijn.

Dit betekent niet dat de IND helemaal is gestopt met het behandelen van nareisaanvragen. Er zijn ook aanvragen waarop de IND wel verdergaat met de behandeling.

De IND maakt op zijn website onderscheid tussen de verschillende groepen aanvragen en geeft aan wanneer zij verwacht met de behandeling te beginnen.

Controleer daarom regelmatig de actuele informatie.


5. Wat kun je doen als de IND te laat is?

Heeft de IND niet binnen de wettelijke beslistermijn op jouw aanvraag beslist? En heeft de IND de beslistermijn niet rechtsgeldig verlengd?

Dan kun je de IND onder bepaalde voorwaarden in gebreke stellen.

Met een ingebrekestelling laat je de IND officieel weten dat de wettelijke beslistermijn is verstreken. Je vraagt de IND om alsnog binnen 2 weken een beslissing te nemen.

Hoe stel je de IND in gebreke?

De IND heeft hiervoor een officieel formulier.

Je kunt de ingebrekestelling op twee manieren versturen:

  • Per post.
  • Via de beveiligde e-mailmogelijkheid van de IND.

Gebruik hiervoor de officiële procedure. Een ingebrekestelling die op een andere manier wordt verstuurd, kan ongeldig zijn.

Controleer eerst of jouw wettelijke beslistermijn daadwerkelijk is verstreken en of er geen rechtsgeldig uitstel geldt.

IND – De IND is te laat met beslissen

Wat gebeurt er na de ingebrekestelling?

Heeft de IND binnen 2 weken na ontvangst van de ingebrekestelling nog steeds geen beslissing genomen? Dan kun je onder bepaalde voorwaarden beroep instellen bij de rechtbank wegens het niet tijdig nemen van een beslissing.

Dit is geen gewoon bezwaar tegen een besluit. Je vraagt de rechter om vast te stellen dat de IND niet op tijd heeft beslist en om de IND op te dragen alsnog een beslissing te nemen.

De rechter kan bepalen binnen welke termijn de IND alsnog moet beslissen.

Let op: regels over dwangsommen zijn veranderd

Vroeger kon een ingebrekestelling onder bepaalde voorwaarden leiden tot een bestuurlijke dwangsom. Deze mogelijkheid is voor de IND afgeschaft.

Ook de regels over rechterlijke dwangsommen zijn veranderd.

Sinds 16 oktober 2026 is een rechterlijke dwangsom niet meer mogelijk bij beroepen wegens niet tijdig beslissen die op of na die datum zijn gestart.

Voor beroepen die vóór 16 oktober 2026 zijn gestart, kan de eerdere regeling nog van toepassing zijn.

Het instellen van beroep kan dus nog steeds belangrijk zijn om de IND tot een beslissing te laten bewegen, maar je moet er niet automatisch van uitgaan dat je een dwangsom krijgt.

Twijfel je of je de IND in gebreke kunt stellen of beroep kunt instellen? Vraag dan juridisch advies aan een advocaat die gespecialiseerd is in asiel- en vreemdelingenrecht.

Meer informatie:


6. Opvang voor nareizende gezinsleden

Heeft de IND positief beslist op je aanvraag voor gezinshereniging? Dan kunnen je gezinsleden een machtiging tot voorlopig verblijf (mvv) krijgen om naar Nederland te reizen.

Het is belangrijk om vóór hun vertrek na te denken over huisvesting en opvang.

Niet iedereen heeft namelijk een geschikte woning waar alle gezinsleden kunnen verblijven.

Hebben je gezinsleden opvang nodig?

Woon je zelf in een opvanglocatie van het COA of Nidos? Of woon je in een woning die niet geschikt is voor al je gezinsleden?

Dan kun je opvang aanvragen bij het COA voor je nareizende gezinsleden.

De opvang is gratis.

Vraag de opvang aan nadat de reis van je gezinsleden is geboekt, maar voordat zij naar Nederland vertrekken.

Hoe vraag je opvang aan?

Je vraagt de opvang per e-mail aan bij het COA:

FMMZZevenaarDuiven@coa.nl

Vermeld in je e-mail de volgende gegevens:

  • Je voor- en achternaam.
  • Je telefoonnummer en e-mailadres.
  • De voor- en achternamen van alle nareizende gezinsleden.
  • De V-nummers van je gezinsleden.
  • De datum waarop je gezinsleden in Nederland aankomen.
  • Andere belangrijke informatie, bijvoorbeeld als een gezinslid medische zorg nodig heeft.

Volgens de actuele informatie van de IND laat het COA je binnen 2 werkdagen per e-mail weten waar je gezinsleden opvang kunnen krijgen.

Maakt het COA ook een afspraak bij de IND?

Ja. Als je opvang bij het COA hebt aangevraagd, maakt het COA ook de afspraak bij de IND.

Je hoeft deze afspraak dan niet zelf te maken.

Meer informatie:


7. Heb je zelf een geschikte woning?

Heb je een geschikte woning waar je met al je gezinsleden kunt wonen? Dan moet je zelf een afspraak maken bij de IND voor de nareizende gezinsleden die zich moeten melden.

Maak de afspraak:

  • Nadat de reis van je gezinsleden is geboekt.
  • Maar vóórdat je gezinsleden naar Nederland vertrekken.
  • Voor alle gezinsleden die zich bij de IND moeten melden.

Houd de V-nummers en voor- en achternamen van je gezinsleden bij de hand.

Je kunt de actuele informatie en de mogelijkheid om een afspraak te maken vinden op de website van de IND.

IND – Gezinshereniging asiel


8. Wat moeten je gezinsleden na aankomst regelen?

Na aankomst in Nederland moeten nareizende gezinsleden zich binnen 3 dagen bij de IND melden.

Dit gebeurt op afspraak.

Heb je opvang bij het COA aangevraagd? Dan regelt het COA de afspraak bij de IND.

Heb je zelf een geschikte woning? Dan moet je zelf de afspraak maken.

Tijdens de afspraak controleert de IND onder andere de identiteit en de gegevens van je gezinsleden. Ook worden de benodigde gegevens voor het verblijfsdocument gecontroleerd.

Daarnaast kan het nodig zijn om een tbc-onderzoek te laten uitvoeren. Of dit verplicht is, hangt onder andere af van de nationaliteit van je gezinslid.

Vergeet de inschrijving bij de gemeente niet

Ook de inschrijving in de Basisregistratie Personen (BRP) is belangrijk.

Heb je geen geschikte woning en verblijven je gezinsleden in de opvang? Dan regelt de gemeente de inschrijving volgens de procedure die bij de IND-afspraak hoort.

Heb je wel een geschikte woning? Dan krijgen je gezinsleden informatie over hoe zij zich bij de gemeente kunnen inschrijven.

Hoe lang hebben je gezinsleden om naar Nederland te reizen?

Na het ophalen van de mvv hebben je gezinsleden in principe 90 dagen om naar Nederland te reizen.

De mvv moet binnen 3 maanden na de positieve beslissing van de IND worden opgehaald. In bepaalde situaties kan deze termijn worden verlengd tot 6 maanden.

Controleer daarom goed de informatie op de mvv en de brieven van de IND.

Meer informatie:

IND – Gezinshereniging asiel


9. Hulp van een advocaat

Een aanvraag voor gezinshereniging kan ingewikkeld zijn. Vooral nu de regels sinds 12 juni 2026 zijn veranderd.

Je kunt daarom juridische hulp vragen aan een advocaat die gespecialiseerd is in asiel- en vreemdelingenrecht.

Een advocaat kan je bijvoorbeeld helpen met:

  • Het beoordelen van je mogelijkheden voor gezinshereniging.
  • Het controleren van de nareistermijn.
  • Het voorbereiden van een aanvraag.
  • Het reageren op een negatieve beslissing van de IND.
  • Het opstellen van een ingebrekestelling.
  • Het instellen van beroep bij de rechtbank.

Er zijn advocaten die werken op basis van gesubsidieerde rechtsbijstand. Dit wordt ook wel pro-deorechtsbijstand genoemd.

Of je hiervoor in aanmerking komt, hangt af van je persoonlijke en financiële situatie.


10. Waar kun je nog meer hulp krijgen?

Je hoeft niet alles alleen te regelen. Er zijn in Nederland verschillende organisaties die je kunnen helpen.

Hieronder vind je een overzicht van belangrijke organisaties en websites.

IND – Immigratie- en Naturalisatiedienst

Voor informatie over je verblijfsvergunning, asielprocedure en gezinshereniging.

www.ind.nl

COA – Centraal Orgaan opvang asielzoekers

Voor informatie over opvang, huisvesting en ondersteuning van statushouders en nareizende gezinsleden.

www.coa.nl

MyCOA

Voor praktische informatie over opvang en je toekomst in Nederland. De website bevat informatie in verschillende talen.

www.mycoa.nl

VluchtelingenWerk Nederland

Voor ondersteuning bij onder andere huisvesting, gezinshereniging, integratie en juridische vragen.

www.vluchtelingenwerk.nl

DUO – Dienst Uitvoering Onderwijs

Voor informatie over je inburgeringsplicht, examens en Mijn Inburgering.

www.inburgeren.nl

Statushouders.org

Voor informatie en praktische uitleg over het leven in Nederland voor statushouders.

www.statushouders.org

Nibud

Voor informatie over geld, inkomen, toeslagen en dagelijkse uitgaven.

Geldplan Statushouders


11. Controleer altijd de actuele informatie

De regels voor asiel, gezinshereniging en inburgering kunnen veranderen. Dat geldt ook voor de wachttijden bij de IND en de mogelijkheden voor opvang.

Daarom adviseren wij je om belangrijke informatie altijd te controleren bij de officiële instantie.

Let vooral op de volgende zaken:

  • Controleer welke asielstatus je hebt gekregen.
  • Controleer welke regels voor jouw gezinsleden gelden.
  • Mis de nareistermijn van 3 maanden niet als je een vluchtelingenstatus hebt.
  • Controleer de wettelijke beslistermijn van de IND.
  • Regel opvang voordat je gezinsleden naar Nederland vertrekken, als dat nodig is.
  • Controleer welke afspraak je gezinsleden na aankomst bij de IND moeten maken.

De informatie op deze website is bedoeld om je op weg te helpen. Het is algemene informatie en vervangt geen persoonlijk juridisch advies.

Je staat er niet alleen voor. Er zijn verschillende organisaties die je kunnen helpen bij het regelen van je nieuwe leven in Nederland en het herenigen met je gezin.